{"id":88592,"date":"2020-10-14T08:00:08","date_gmt":"2020-10-14T13:00:08","guid":{"rendered":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/?p=88592"},"modified":"2020-10-15T12:05:51","modified_gmt":"2020-10-15T17:05:51","slug":"especialistas-dialogaron-sobre-habitos-de-pobladores-precolombinos-de-baja-california","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/general\/especialistas-dialogaron-sobre-habitos-de-pobladores-precolombinos-de-baja-california\/","title":{"rendered":"Especialistas dialogaron sobre h\u00e1bitos de pobladores precolombinos de Baja California"},"content":{"rendered":"<ul style=\"font-weight: 400\">\n<li data-leveltext=\"\uf0b7\" data-font=\"Symbol\" data-listid=\"5\" data-aria-posinset=\"1\" data-aria-level=\"1\"><i><span data-contrast=\"none\">Enah<\/span><\/i><i><span data-contrast=\"none\">\u00a0Fonseca<\/span><\/i><i><span data-contrast=\"none\">,\u00a0<\/span><\/i><i><span data-contrast=\"none\">Jes\u00fas Zarco<\/span><\/i><i><span data-contrast=\"none\">\u00a0<\/span><\/i><i><span data-contrast=\"none\">y Andrea Gu\u00eda\u00a0<\/span><\/i><i><span data-contrast=\"none\">Ram\u00edrez,\u00a0 moderados<\/span><\/i><i><span data-contrast=\"none\">\u00a0por Lourdes\u00a0<\/span><\/i><i><span data-contrast=\"none\">Budar<\/span><\/i><i><span data-contrast=\"none\">, participaron en el Webinario Internacional de Arqueolog\u00eda<\/span><\/i><span data-ccp-props=\"{}\">\u00a0<\/span><\/li>\n<li data-leveltext=\"\uf0b7\" data-font=\"Symbol\" data-listid=\"5\" data-aria-posinset=\"2\" data-aria-level=\"1\"><i><span data-contrast=\"none\">La pr\u00f3xima sesi\u00f3n se realizar\u00e1 el jueves 15, a las 17:00 horas,\u00a0<\/span><\/i><i><span data-contrast=\"none\">en www.facebook.com\/WIA.UV<\/span><\/i><span data-ccp-props=\"{}\">\u00a0<\/span><\/li>\n<\/ul>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<div id=\"attachment_88584\" style=\"width: 732px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2020\/10\/121020-CARLOS-Cazadores-recolectores-100k.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-88584\" class=\"size-full wp-image-88584\" src=\"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2020\/10\/121020-CARLOS-Cazadores-recolectores-100k.jpg\" alt=\"Enah Fonseca, Jes\u00fas Zarco, Andrea Gu\u00eda y Lourdes Budar \" width=\"722\" height=\"408\" srcset=\"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2020\/10\/121020-CARLOS-Cazadores-recolectores-100k.jpg 722w, https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2020\/10\/121020-CARLOS-Cazadores-recolectores-100k-300x170.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 722px) 100vw, 722px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-88584\" class=\"wp-caption-text\">Enah Fonseca, Jes\u00fas Zarco, Andrea Gu\u00eda y Lourdes Budar<\/p><\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><b><i><span data-contrast=\"none\">Carlos Hugo Hermida Rosales<\/span><\/i><\/b><\/p>\n<p><b><i><span data-contrast=\"none\">14<\/span><\/i><\/b><b><i><span data-contrast=\"none\">\/10\/2020,<\/span><\/i><\/b><b><i><span data-contrast=\"none\">\u00a0<\/span><\/i><\/b><b><i><span data-contrast=\"none\">Xalapa, Ver.<\/span><\/i><\/b><b><i><span data-contrast=\"none\">\u00a0<\/span><\/i><\/b><span data-contrast=\"none\">Expertos del Instituto Nacional de Antropolog\u00eda e Historia (INAH) part<\/span><span data-contrast=\"none\">iciparon el 8 de octubre en el F<\/span><span data-contrast=\"none\">oro<\/span><span data-contrast=\"none\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">Virtual\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">\u201c<\/span><span data-contrast=\"none\">Cazadores-<\/span><span data-contrast=\"none\">r<\/span><span data-contrast=\"none\">ecolectores de Baja California<\/span><span data-contrast=\"none\">\u201d<\/span><span data-contrast=\"none\">,\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">que ocurri\u00f3 en el marco del\u00a0<\/span><a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/WIA.UV\"><span data-contrast=\"none\">Webinario<\/span><span data-contrast=\"none\">\u00a0Internacional de Arqueolog\u00eda<\/span><\/a><span data-contrast=\"none\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">organizado por la <a href=\"https:\/\/www.uv.mx\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Universidad Veracruzana<\/a> (UV),<\/span><span data-contrast=\"none\">\u00a0a trav\u00e9s del cuerpo acad\u00e9mico (CA) Arqueolog\u00eda de Paisaje y Cosmovisi\u00f3n.<\/span><span data-ccp-props=\"{}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"none\">Los participantes fueron\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">Enah<\/span><span data-contrast=\"none\">\u00a0Fonseca Ibarra y Jes\u00fas Zarco Navarro, antrop\u00f3logos, y Andrea Gu\u00eda Ram\u00edre<\/span><span data-contrast=\"none\">z, b<\/span><span data-contrast=\"none\">i\u00f3loga<\/span><span data-contrast=\"none\">, moderados\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">por\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">Lourdes\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">Budar<\/span><span data-contrast=\"none\">\u00a0Jim\u00e9nez, directora de la Universidad Veracruzana Intercultural (UVI)<\/span><span data-contrast=\"none\">.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;335559731&quot;:708}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"none\">Jes\u00fas Zarco present\u00f3 la ponencia \u201cArtefactos de piedra e instrumentos de molienda de los grupos cazadores recolectores de Baja California<\/span><span data-contrast=\"none\">\u201d,<\/span><span data-contrast=\"none\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">en la que explic\u00f3 que el sitio a<\/span><span data-contrast=\"none\">rqueol\u00f3gico La Torre<\/span><span data-contrast=\"none\">, ubicado al noreste de la ciudad de Rosarito, cuenta con presencia de piedras de molienda, lo que indica que se trata de un campamento utilizado durante temporadas con estancias prolongadas.<\/span><span data-contrast=\"none\">\u00a0<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;335559731&quot;:708}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"none\">Mencion\u00f3\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">que este\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">lugar<\/span><span data-contrast=\"none\">\u00a0provee informaci\u00f3n \u00fatil para conocer la variabilidad de materias primas a las que los grupos humanos que habitaban al interior de la costa pod\u00edan acceder.\u00a0<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;335559731&quot;:708}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"none\">\u201cL<\/span><span data-contrast=\"none\">os campamentos\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">intermontanos<\/span><span data-contrast=\"none\">\u00a0\u2013<\/span><span data-contrast=\"none\">situados\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">a<\/span><span data-contrast=\"none\">l interior de u<\/span><span data-contrast=\"none\">n macizo monta\u00f1oso o cordillera\u2013,<\/span><span data-contrast=\"none\">\u00a0como\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">el sitio arqueol\u00f3gico de La Torre, acced\u00edan a una mayor diversidad de materias primas que los\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">que se encontraban en la costa, ya que\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">estaban<\/span><span data-contrast=\"none\">\u00a0m<\/span><span data-contrast=\"none\">\u00e1s cerca de los yacimientos de \u00e9<\/span><span data-contrast=\"none\">stas\u201d,\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">detall\u00f3<\/span><span data-contrast=\"none\">.\u00a0<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;335559731&quot;:708}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"none\">Coment\u00f3 que futuros an\u00e1lisis ayudar\u00e1n a conocer parte de la dieta vegetal y de las condiciones en que subsist\u00edan los grupos de personas que habitaron en La Torre.\u00a0<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;335559731&quot;:708}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"none\">Andrea<\/span><span data-contrast=\"none\">\u00a0Gu\u00eda particip\u00f3 con el tema\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">\u201cUn vistazo al estudio del hueso animal en los contextos arqueol\u00f3gicos de Baja California\u201d<\/span><span data-contrast=\"none\">, y comparti\u00f3\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">que en la sierra y valles\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">intermontanos<\/span><span data-contrast=\"none\">\u00a0ubicados\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">en\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">este<\/span><span data-contrast=\"none\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">estado la cacer\u00eda de peque\u00f1os roedores, conejos y liebres fue la actividad principal de quienes all\u00ed habitaron.\u00a0<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;335559731&quot;:708}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"none\">\u201cLos grupos humanos siempre hicieron uso de los recursos disponibles en los h\u00e1bitats cercanos a sus asentamientos\u201d,\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">enfatiz\u00f3.<\/span><span data-contrast=\"none\">\u00a0<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;335559731&quot;:708}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"none\">E<\/span><span data-contrast=\"none\">n las costas del\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">P<\/span><span data-contrast=\"none\">ac\u00edfico el aprovechamiento se present\u00f3 hacia las<\/span><span data-contrast=\"none\">\u00a0zonas<\/span><span data-contrast=\"none\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">rocosas<\/span><span data-contrast=\"none\">\u00a0y los abundantes mantos de algas,\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">mientras que en las del G<\/span><span data-contrast=\"none\">olfo se utilizaron las numerosas bah\u00edas y las playas arenosas.\u00a0<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;335559731&quot;:708}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"none\">Enah<\/span><span data-contrast=\"none\">\u00a0Fonseca expuso\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">\u201cLos moluscos en la alimentaci\u00f3n de cazadores recolectores del noroeste de Baja California\u201d<\/span><span data-contrast=\"none\">,<\/span><span data-contrast=\"none\">\u00a0y mencion\u00f3\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">que\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">se tiene\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">un registro d<\/span><span data-contrast=\"none\">e<\/span><span data-contrast=\"none\">\u00a0que\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">82 especies de estos invertebrados formaron parte de la cotidianidad de los habitantes de la regi\u00f3n.\u00a0<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;335559731&quot;:708}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"none\">A\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">pesar del elevado n\u00fame<\/span><span data-contrast=\"none\">ro de especies identificadas<\/span><span data-contrast=\"none\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">s\u00f3<\/span><span data-contrast=\"none\">lo 24\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">integraron<\/span><span data-contrast=\"none\">\u00a0la dieta\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">de estos grupos humanos,\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">y que las restantes fueron utilizadas con fines<\/span><span data-contrast=\"none\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">ornamentales, o llegaron adheridas\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">a plantas o animales<\/span><span data-contrast=\"none\">.\u00a0<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;335559731&quot;:708}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"none\">Puntualiz\u00f3 que de las<\/span><span data-contrast=\"none\">\u00a0especies consumidas destacaron<\/span><span data-contrast=\"none\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">el<\/span><span data-contrast=\"none\">\u00a0abul\u00f3n negro y azul, la lapa, e<\/span><span data-contrast=\"none\">l<\/span><span data-contrast=\"none\">\u00a0choro, y el mejill\u00f3n de plataforma.\u00a0<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;335559731&quot;:708}\">\u00a0<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Jes\u00fas Zarco present\u00f3 la ponencia \u201cArtefactos de piedra e instrumentos de molienda de los grupos cazadores recolectores de Baja California\u201d<\/p>\n","protected":false},"author":1775,"featured_media":88584,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-88592","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-general"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/88592","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1775"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=88592"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/88592\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":88671,"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/88592\/revisions\/88671"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/media\/88584"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=88592"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=88592"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=88592"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}